KLUCZOWE WYZWANIA BRANŻY
Polska branża budowlana i infrastrukturalna znajduje się w historycznym punkcie zwrotnym. Z jednej strony stoi przed nią konieczność realizacji gigantycznych programów inwestycji strategicznych, z drugiej strony natomiast musi mierzyć się z nieprzewidywalnością geopolityczną, permanentnym kryzysem na rynku pracy oraz rosnącą presją dekarbonizacyjną ze strony Unii Europejskiej. Odpowiedzią na te wielowymiarowe wyzwania ma być III Kongres Budownictwa Polskiego (KBP), który odbędzie się w dniach 16–17 listopada 2026 r. w Warszawie.
Tegoroczna edycja, będąca najważniejszym forum debaty gospodarczej w tym sektorze, koncentruje się na budowaniu odporności i międzynarodowej konkurencyjności krajowego biznesu. Motywem przewodnim jest umieszczenie rodzimych przedsiębiorstw w centrum procesów inwestycyjnych.
Program KBP 2026 został precyzyjnie podzielony na obszary tematyczne, które stanowią mapę drogową dla przedsiębiorstw wykonawczych, inwestorów publicznych oraz sektora finansowego. Poniżej szczegółowo analizujemy najważniejsze osie nadchodzących dyskusji z perspektywy menedżerskiej i biznesowej.
Local content i ochrona krajowego potencjału
Absolutnym fundamentem tegorocznego programu jest debata nad mechanizmami local content. W dobie miliardowych nakładów na infrastrukturę najważniejsze staje się pytanie: jak realnie wzmocnić udział rodzimych przedsiębiorstw w procesach zakupowych i generalnym wykonawstwie? Eksperci, prawnicy i liderzy rynku będą debatować nad stworzeniem stabilnych ram prawnych i dobrych praktyk biznesowych. Mają one pozwolić polskim firmom nie tylko przetrwać, ale także budować długofalową przewagę konkurencyjną na własnym rynku. Zwiększenie zaangażowania lokalnego łańcucha dostaw to nie tylko kwestia zysków przedsiębiorstw, ale również elementarna strategia bezpieczeństwa ekonomicznego państwa, zapobiegająca odpływowi kapitału za granicę w najważniejszych dla kraju momentach rozwoju gospodarczego.
Inwestycje strategiczne – energetyka, transport, obronność
Polska stoi u progu wielkich projektów transformacyjnych, które zdefiniują układ sił w regionie na dekady. W agendzie Kongresu silny akcent położono na rozwój infrastruktury strategicznej. Dyskusje obejmą transformację energetyczną i budowę nowego miksu (w tym projektów jądrowych oraz wielkoskalowych instalacji OZE), modernizację linii kolejowych (w relacji z projektami szybkiej kolei) i drogowych, aż po budownictwo obronne oraz fizyczną ochronę infrastruktury krytycznej. Sektor budowlany staje się w tym ujęciu bezpośrednim gwarantem stabilności i suwerenności państwa. Głównym elementem paneli będzie analiza ryzyk kontraktowych oraz mechanizmów finansowania tak kapitałochłonnych przedsięwzięć przy współudziale sektora bankowego, ubezpieczeniowego, jak również zaawansowanych instrumentów partnerstwa publiczno-prywatnego (PPP).
Nowe zasady kontraktowania i zarządzanie kosztami
Dotychczasowe turbulencje rynkowe, zerwane łańcuchy dostaw i skoki inflacyjne pokazały, że sztywne podejście do umów bywa destrukcyjne dla obu stron procesu inwestycyjnego. Podczas tegorocznego wydarzenia powraca temat optymalizacji relacji na linii inwestor–wykonawca oraz odejścia od kryterium najniższej ceny. Uczestnicy pochylą się nad nowymi modelami zamówień publicznych oraz kwestią aktywnego, elastycznego zarządzania kosztami. Jak utrzymać budżety w ryzach w czasach nieprzewidywalnych cen surowców? Odpowiedzią mają być partnerskie kontrakty, oparte na rzetelnych analizach, sprawnej i automatycznej waloryzacji oraz jasnym, symetrycznym podziale ryzyka, zwłaszcza przy realizacji długoterminowych projektów oznaczeniu narodowym.
Przełom technologiczny – AI, automatyzacja i zielona transformacja
Cyfryzacja przestała być jedynie technologiczną nowinką dla wybranych, a stała się palącą koniecznością operacyjną determinującą rentowność. Program Kongresu szeroko uwzględnia implementację sztucznej inteligencji (AI) w projektowaniu, zaawansowaną robotyzację placów budowy oraz standardy technologii BIM w codziennej praktyce inżynieryjnej. Równolegle branża musi pilnie wdrożyć założenia zielonej transformacji. Ograniczenie śladu węglowego budynków, dekarbonizacja procesów produkcyjnych (zwłaszcza w sektorze cementowym i stalowym) oraz gospodarka o obiegu zamkniętym (GOZ) to wyzwania, które bezpośrednio zdeterminują dostępność finansowania projektów (zgodnie z wymogami ESG) w najbliższych latach. W agendzie nie zabraknie również analizy bezpieczeństwa dostaw surowców i materiałów nowej generacji.
Rynek pracy i geopolityczna ekspansja
Jednymi z największych wyzwań polskiego budownictwa pozostają permanentny kryzys kadrowy i luki kompetencyjne. Dyskusje programowe obejmą nowoczesne strategie pozyskiwania i legalizacji pracowników z nowych rynków geograficznych, rozwój kompetencji cyfrowych wśród kadry inżynieryjnej oraz redefinicję struktur menedżerskich. W kontekście geopolitycznym najważniejszym punktem debaty będzie zagraniczna ekspansja polskich spółek. Eksperci skupią się na wypracowaniu realnych scenariuszy, tworzeniu silnych konsorcjów oraz struktur operacyjnych. Mają one pozwolić krajowym przedsiębiorstwom na partnerski, zyskowny i bezpieczny udział w przyszłej odbudowie Ukrainy oraz śmielszą ekspansję na rynki Europy Zachodniej i Skandynawii.
Podsumowanie
III Kongres Budownictwa Polskiego w 2026 roku rezygnuje z teoretycznych rozważań na rzecz twardego pragmatyzmu biznesowego. Wypracowane w trakcie 12 paneli rekomendacje mogą bezpośrednio wpłynąć na kształtowanie prawa zamówień publicznych, standardów kontraktowych oraz polityki inwestycyjnej państwa na kolejną dekadę. Dla kadry zarządzającej to absolutnie najistotniejszy moment na zsynchronizowanie strategii operacyjnych swoich firm z nadchodzącymi megatrendami infrastrukturalnymi, technologicznymi i makroekonomicznymi.
Oprac. Szymon Kurek
